Đăng đàn đơn Đại nhạc

• Đăng đàn đơn là bài nhạc lễ quan trọng nhất, thường được dùng để mở đầu cho các lễ tế. • Đăng đàn đơn còn có tên gọi khác là Tiểu đăng đàn, là bài nhạc dùng trong các lễ Thường triều, Tế giao, kỵ giỗ của cung đình triều Nguyễn. • Được diễn tấu trong lúc Chánh bái làm lễ.

Là một trong những bài nhạc chính trong hệ thống nhạc lễ, được thể hiện độc lập hoặc kết hợp với các bài khác như: Đăng đàn kép, Xàng xê, Phú lục, Kèn chiến, Tẩu mã. Đăng đàn đơn có 28 nhịp C (4/4), được diễn tấu với tốc độ vừa phải, giai điệu nhẹ nhàng, khoan thai. Mỗi nhịp tương ứng với một tiếng mõ gõ ngay phách đầu tiên. Bài có sự lặp lại giai điệu, được diễn tấu ở hơi Bắc (hơi Khách). Trước khi vào bài chính, có một câu nhạc dạo, nhưng hiện nay phần này đã bị thất truyền ở một số nơi, chỉ còn lại một số nhịp dạo ngắn gọn.

• Nhạc cụ: Trống, Kèn là 2 nhạc cụ chính của tất cả các bài bản Đại nhạc. Ngoài ra dàn Đại nhạc còn có một số nhạc cụ bộ gõ đi kèm như: Phách tiền, Xập xõa, Bồng..., nhạc cụ bộ gõ này cũng được dùng cho dàn tiểu nhạc. Tuy nhiên, tùy vào từng bài bản để nghệ nhân sử dụng bộ gõ cho phù hợp. • Nghệ nhân: - Kèn lỡ: Cá nghệ nhân: Trần Thảo, Trương Cảnh Hùng, Nguyễn Quang Vịnh, Nguyễn Đình Phong. - Trống chiến: Nghệ nhân: Hồ Viết Định. • Hình thức diễn tấu: Bài Đăng đàn đơn có câu thủ riêng biệt, được thể hiện tự do, đây là câu dạo dùng để báo cho Kèn biết chuẩn bị vào bài. - Bài kèn: Được thể hiện bởi 2 nghệ nhân Trần Thảo và Trương Cảnh Hùng, với 77 nhịp C. Giai điệu được lặp lại ba lần: - Bài trống: Phần Trống có câu Thủ riêng biệt, dùng để báo hiệu cho nhạc công kèn vào bài. Sau đó, 24 nhịp của bài trống được chia thành hai lớp: - Lớp Toòng: Dùng roi Toòng hoặc Cà Roòng tạo âm đặc trưng. - Lớp Tang: Dùng roi Tang hoặc Cà Rang, tạo âm thanh khác biệt giúp người nghe phân biệt được từng lớp trống. • Sự kế thừa và bảo tồn: - Đăng đàn đơn của nghệ nhân Trần Thảo được học hỏi từ cha mình là cố nghệ nhân Trần Kích. Bài được chọn làm mẫu. Ngoài tính chất nghiêm trang, đĩnh đạc cần thiết phải có nghệ nhân Trần Thảo còn thể hiện thêm cho giai điệu sang trọng, quý phái nhờ những tiếng vỗ láy âm Xừ (nốt La) hoặc âm Xang (nốt Đô) và thể hiện gần đúng nhất so với bài bản xưa.